Οι κίνδυνοι του κακής ποιότητας του ύπνου©

Ο κακός ύπνος μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο πρόκλησης χρόνιων νοσημάτων, όπως ο διαβήτης, οι νόσοι του καρδιοκυκλοφορικού συστήματος,  η άνοια, ο καρκίνος, η παχυσαρκία και το στρες με επακόλουθο τη μείωση του προσδόκιμου χρόνου ζωής.

Όλα τα ζώα φυσιολογικά χρειάζονται ύπνο. Ο ύπνος είναι ένα αναπόσπαστο μέρος της ζωής, τόσο σημαντικό, όσο το φαγητό και το νερό. Οι άνθρωποι αφιερώνουν  περίπου το ένα τρίτο της ζωής τους στον ύπνο.

Αλλά ο ύπνος δεν είναι μια απλή κατάσταση ανάπαυσης. Κατά τη διάρκεια του ύπνου παράγονται  ορμόνες όπως η μελατονίνη, η οποία είναι μια σημαντική αντιοξειδωτική και αντιφλεγμονώδης χημική ουσία. Η μελατονίνη είναι μια μεθοξυινδόλη που συντίθεται και εκκρίνεται κυρίως από την επίφυση τη νύχτα υπό κανονικές συνθήκες φωτός/σκότους.  Το φως μπορεί, είτε να καταστέλλει, είτε να συγχρονίζει την παραγωγή μελατονίνης σύμφωνα με τις διακυμάνσεις παρουσίας φωτός [1].

Kατά τη διάρκεια του ύπνου δημιουργούνται  κυκλικές φάσεις των  γρήγορων κινήσεων  των ματιών (REM) και μη γρήγορων κινήσεων των ματιών (non REM) που ρυθμίζονται με ακρίβεια από το κεντρικό νευρικό σας σύστημα.  Τα βακτήρια της μικροβιακής χλωρίδας του εντέρου (μικροβίωμα) έχουν κιρκάδιους ρυθμούς και μέσω του πνευμονογαστρικού νεύρου, οι χημικές ουσίες τους (συμπεριλαμβανομένης της μελατονίνης) βοηθούν στην ομοιόσταση καθώς αναζωογονείται το σώμα. 

Οι κιρκάδιοι ρυθμοί είναι 24ωρα λειτουργικά βιολογικά προγράμματα των ζωντανών οργανισμών, που ρυθμίζουν τη συμπεριφορά του σώματος, των οργάνων και των κυττάρων κατά τη διάρκεια του εικοσιτετραώρου.

 Αυτοί οι ρυθμοί ευθυγραμμίζουν τις βιολογικές λειτουργίες με τακτικά και προβλέψιμα περιβαλλοντικά πρότυπα για τη βελτιστοποίηση της λειτουργίας του οργανισμού και της υγείας. Η διάσπαση  αυτών των ρυθμών μπορεί να είναι επιζήμια με αποτέλεσμα την πρόκληση μεταβολικού συνδρόμου,  καρκίνου ή καρδιαγγειακής νόσου, για να αναφέρουμε μόνο μερικά. Γίνεται πλέον σαφές ότι το εντερικό μικροβίωμα ρυθμίζεται επίσης από κιρκάδιους ρυθμούς μέσω των εγγενών κιρκάδιων ρολογιών, καθώς και μέσω του οργανισμού του ξενιστή. 

Οι ρυθμοί της μικροβιακής χλωρίδας ρυθμίζονται από τη διατροφή και τον χρόνο σίτισης που μπορούν να αλλάξουν, τόσο τη δομή της μικροβιακής κοινότητας, όσο και τη μεταβολική δραστηριότητα που μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την ανοσολογική και μεταβολική λειτουργία του ξενιστή[2]

Τόσο ο κατακερματισμός του ύπνου όσο και η σύντομη διάρκεια ύπνου σχετίζονται με δυσβίωση του εντέρου που μπορεί να οφείλεται στην ενεργοποίηση του άξονα υποθαλάμου-υπόφυσης-επινεφριδίων.  Οι μεταβολικές διαταραχές που σχετίζονται με την απώλεια ύπνου μπορεί στην πραγματικότητα να οφείλονται στην υπερανάπτυξη συγκεκριμένων βακτηρίων του εντέρου. Αντίστροφα, τα τελικά προϊόντα των βακτηριακών ειδών που αναπτύσσονται ως απόκριση στην απώλεια ύπνου είναι ικανά να προκαλέσουν κόπωση. Επιπλέον, τα προβιοτικά συμπληρώματα έχει βρεθεί ότι βελτιώνουν την υποκειμενική ποιότητα του ύπνου. Η ποιότητα και η διάρκεια του ύπνου μπορεί να είναι ένας σημαντικός στόχος για την υποστήριξη της υγιούς σύνθεσης της μικροχλωρίδας του εντέρου, αλλά η κυκλική φύση αυτής της σχέσης δεν πρέπει να αγνοηθεί [3].

Η αρτηριακή σας πίεση ελαττώνεται, ηρεμώντας το καρδιαγγειακό σύστημα. Ο ύπνος ρυθμίζει πολλές κρίσιμες φυσιολογικές και μεταβολικές λειτουργίες όπως η φλεγμονή.

Ο ύπνος είναι επανορθωτικός, αλλά και  θεραπευτικός. Ο κακός ύπνος βλάπτει την υγεία σας. Η Αμερικανική Ένωση Διαβήτη εκτιμά ότι το ένα τρίτο όλων των Αμερικανών δεν κοιμάται αρκετά.  Ένας μεγάλος αριθμός επιδημιολογικών δεδομένων   έχει συνδέσει την ανεπαρκή διάρκεια και κακή ποιότητα ύπνου με τον κίνδυνο παχυσαρκίας, αντίστασης στην ινσουλίνη και διαβήτη τύπου 2 [4].

O επαρκής ύπνος παίζει καθοριστικό ρόλο στην ενίσχυση των γνωστικών ή γνωσιακών δεξιοτήτων, ιδιαίτερα στη διατήρηση της μνήμης. Η κακή ποιότητα νυχτερινού ύπνου και η συνακόλουθη υπνηλία κατά τη διάρκεια της ημέρας επηρεάζουν τη σωματική και γνωστική υγεία των μαθητών και τις ακαδημαϊκές τους επιδόσεις. 

Ο επαρκής ύπνος είναι απαραίτητος για να αναζωογονεί τους μαθητές καθημερινά και να τους βοηθά στη μάθηση και την διαδικασία  της μνήμης [5]

Οι κλινικοί γιατροί θα πρέπει να γνωρίζουν ότι αναμένεται κάποια μείωση στην ποιότητα του ύπνου κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, αλλά τα παράπονα για πολύ κακή ποιότητα ύπνου θα μπορούσαν να απαιτήσουν παρέμβαση. Μελλοντική έρευνα θα πρέπει να εξετάσει διάφορους παράγοντες στους οποίους οφείλεται η κακή ποιότητα ύπνου κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης [6].

Η έρευνα έχει δείξει ότι οι φοιτητές που έχουν κακές επιδόσεις στις εξετάσεις εξ αιτίας του στρες των εξετάσεων έχουν  κακή ποιότητα του ύπνου τους.  Ωστόσο, η κακή ποιότητα ύπνου μπορεί επίσης να επηρεάσει αρνητικά την απόδοση των φοιτητών στις εξετάσεις,  δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο [7].

Τα κύρια προβλήματα υγείας συνεπεία του κακής ποιότητας ύπνου 

Η έκθεση σε τεχνητό φως τη νύχτα έχει ως αποτέλεσμα τη διαταραχή του κιρκάδιου συστήματος, η οποία είναι επιβλαβής για την υγεία. Στις βιομηχανικές χώρες, το 75% του συνολικού εργατικού δυναμικού υπολογίζεται ότι απασχολούνταν σε βάρδιες και νυχτερινή εργασία. Επιδημιολογικές μελέτες, κυρίως σε νοσηλεύτριες, έχουν αποκαλύψει μια συσχέτιση μεταξύ της διαρκούς νυχτερινής εργασίας και της 50-100% υψηλότερης συχνότητας εμφάνισης καρκίνου του μαστού. Οι πιθανοί και πολυπαραγοντικοί μηχανισμοί των επιδράσεων περιλαμβάνουν την καταστολή της έκκρισης μελατονίνης από από την έκθεση στο τεχνητό φως, τη στέρηση ύπνου και τη διαταραχή του κιρκάδιου ρυθμού. Η εργασία με βάρδιες ή/και η νυχτερινή εργασία γενικά μειώνει τον χρόνο ύπνου και διαταράσσει τη δομή του κιρκάδιου χρόνου. Μακροπρόθεσμα, αυτός ο αποσυγχρονισμός είναι επιζήμιος για την υγεία, όπως υπογραμμίζεται από μεγάλο αριθμό επιδημιολογικών μελετών που έχουν αποκαλύψει αυξημένα ποσοστά αρκετών ασθενειών, συμπεριλαμβανομένου του καρκίνου, του διαβήτη, των καρδιαγγειακών κινδύνων, της παχυσαρκίας, των διαταραχών της ψυχικής διάθεσης και της ηλικιακής εκφύλισης της ωχράς κηλίδας.  Η IARC έχει ταξινομήσει την εργασία με βάρδιες στην ομάδα 2Α των “πιθανών καρκινογόνων για τον άνθρωπο” δεδομένου ότι “περιλαμβάνουν μια “κιρκαδική αποδιοργάνωση”. Αντίμετρα για τις επιπτώσεις της έκθεσης στο τεχνητό φως, όπως η μελατονίνη, το έντονο φως ή τα ψυχοφάρμακα, έχουν προταθεί ως μέσο για την καταπολέμηση της διαταραχής του κιρκάδιου ρολογιού και τη βελτίωση της προσαρμογής στη βάρδια και τη νυχτερινή εργασία. Εξετάζουμε τα στοιχεία για τις επιπτώσεις των ALAN στην υγεία [8]

Τα πιο συνηθισμένα προβλήματα υγείας που μπορεί να προκληθούν συνεπεία του ύπνου κακής ποιότητας είναι:

Αλλαγές στην καθημερινή συμπεριφορά:  Τα άτομα με κακή ποιότητα ύπνου έχουν περιορισμένη παραγωγικότητα, μειωμένη ικανότητα συγκέντρωσης και λήψης αποφάσεων, περιορισμό της εργασιακής τους απόδοσης, παύουν να ασκούνται παραμελούν την υγιεινή διατροφή τους και ξεχνούν ευκολότερα.  ύπνος προάγει τόσο την εδραίωση της μνήμης όσο και τη ρύθμιση των συναισθημάτων. Ο ύπνος μπορεί να επηρεάσει την εδραίωση και την τροποποίηση των αναμνήσεων που σχετίζονται τόσο με τον φόβο όσο και με την εξαφάνισή του [9].

Αύξηση του κινδύνου πρόκλησης ατυχήματος: Ο ύπνος κατά την οδήγηση ευθύνεται για ένα σημαντικό ποσοστό ατυχημάτων με οχήματα υπό μονότονες συνθήκες οδήγησης.  Επιρρεπείς σε ατύχημα είναι οι εργαζόμενοι σε νυχτερινή βάρδια, όταν επιστρέφουν το πρωί στην κατοικία τους. Οι κιρκάδιοι παράγοντες είναι εξίσου σημαντικοί για τον προσδιορισμό της υπνηλίας του οδηγού όσο και η διάρκεια της οδήγησης, αλλά μόνο η διάρκεια της οδήγησης. Οι ηλικιωμένοι οδηγοί είναι επίσης ευάλωτοι στην υπνηλία το μεσημέρι. 

Ο ύπνος σε έναν οδηγό δεν συμβαίνει αυθόρμητα, αλλά πάντοτε με  προειδοποίηση. Οι οδηγοί που αποκοιμιούνται είναι απίθανο να θυμούνται ότι το έκαναν, αλλά θα γνωρίζουν την πρόδρομη κατάσταση της αυξανόμενης υπνηλίας, η οποία τους αναγκάζει να αντισταθούν στην υπνηλία, πριν από το ατύχημα. 

Η αυτογνωσία της υπνηλίας είναι η καλύτερη μέθοδος ειδοποίησης  του οδηγού από τους αυτόματους ανιχνευτές υπνηλίας στο όχημα. Κανένα από αυτά τα όργανα  δεν έχει αποδειχθεί αξιόπιστο και τα περισσότερα έχουν ελλείψεις. Τα υποτιθέμενα μέτρα αντιμετώπισης της υπνηλίας, που υιοθετούνται κατά τη συνεχιζόμενη οδήγηση (κρύος αέρας, χρήση ραδιοφώνου αυτοκινήτου) είναι αποτελεσματικά μόνο για μικρό χρονικό διάστημα. 

Το μόνο ασφαλές μέτρο για την αντιμετώπιση της υπνηλίας του οδηγού, ιδιαίτερα όταν ο οδηγός φτάσει στο στάδιο που προσπαθεί να αντισταθεί στην έλευση του ύπνου , είναι να σταματήσει την οδήγηση, και — για παράδειγμα, να κάνετε ένα διάλειμμα 30 λεπτών που περιλαμβάνει έναν σύντομο (< 15 λεπτά) υπνάκο ή καφέ (περίπου 150 mg καφεΐνης), τα οποία είναι πολύ αποτελεσματικά, Η άσκηση έχει μικρή χρησιμότητα [10].

Αύξηση του κινδύνου καρκινογένεσης. Ο διαταραγμένος ύπνος έχει συσχετιστεί με αυξημένο κίνδυνο ορισμένων μορφών καρκίνου. Τα διαταραγμένα πρότυπα ύπνου και ο κακός ύπνος μειώνουν τη μελατονίνη στο σώμα. Η μελατονίνη συνδέεται με τη ρύθμιση των οιστρογόνων και της αυξητικής ορμόνης στο σώμα. Τα άτομα με κακή παραγωγή μελατονίνης (αεροσυνοδός μεγάλων αποστάσεων, εργαζόμενοι σε νυχτερινές βάρδιες) έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο καρκίνου του προστάτη στους άνδρες και μεγαλύτερο κίνδυνο καρκίνου του μαστού στις γυναίκες. Η κακή ποιότητα ύπνου σχετίζεται θετικά με τον μακροπρόθεσμο κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου σε μια ομάδα ηλικιωμένων[11]

Κίνδυνος εκδήλωσης χρονίων νοσημάτων. Α)  Άνοια – Περίπου οι μισοί ηλικιωμένοι αναφέρουν διαταραχές ύπνου, οι οποίες σχετίζονται με διάφορες καταστάσεις υγείας, συμπεριλαμβανομένων των νευροεκφυλιστικών ασθενειών και της άνοιας. Πράγματι, το 60 έως 70% των ατόμων με γνωστική έκπτωση ή άνοια έχουν διαταραχές ύπνου, οι οποίες συνδέονται με χειρότερη πρόγνωση της νόσου[12].

Οι δυσκολίες ύπνου συνδέονται με την ανάπτυξη και την εξέλιξη της άνοιας. Σχεδόν οι μισοί από όλους τους ενήλικες άνω των 60 ετών αναφέρουν διαταραχή ύπνου, όπως χαρακτηρίζεται είτε από αναφορές αϋπνίας με συνέπειες κατά τη διάρκεια της ημέρας, δυσαρέσκεια με την ποιότητα ή την ποσότητα του ύπνου ή από τη διάγνωση διαταραχής αϋπνίας.

 Σωρευμένα στοιχεία δείχνουν ότι η διαταραχή του ύπνου συμβάλλει στη γνωστική εξασθένηση και μπορεί επίσης να αυξήσει τον κίνδυνο άνοιας από τη νόσο του Αλτσχάιμερ αυξάνοντας την επιβάρυνση με β-αμυλοειδές. 

Το ότι η διαταραχή του ύπνου θα ήταν υποψήφιος παράγοντας κινδύνου για τη νόσο του Αλτσχάιμερ μπορεί να φαίνεται περίεργο, δεδομένου ότι ο διαταραγμένος ύπνος θεωρείται συνήθως συνέπεια της νόσου του Αλτσχάιμερ. 

Ωστόσο, μια αμφίδρομη σχέση μεταξύ του ύπνου και της νόσου του Αλτσχάιμερ υποστηρίζεται από την πρόοδο στην κατανόησή μας για τις αυξήσεις της συστηματικής φλεγμονής που προκαλούνται από διαταραχές ύπνου. που μπορεί να θεωρηθεί ως ένα πρώιμο συμβάν στην πορεία της νόσου του Αλτσχάιμερ.

 Η φλεγμονή αυξάνει το φορτίο του β-αμυλοειδούς  και πιστεύεται ότι οδηγεί στην παθογένεση της νόσου του Alzheimer. Η βελτιωμένη κατανόηση των μηχανισμών που συνδέουν τη διαταραχή του ύπνου και τον κίνδυνο για τη νόσο του Αλτσχάιμερ θα μπορούσε να διευκολύνει τον εντοπισμό στόχων για την πρόληψη, δεδομένου ότι τόσο η διαταραχή ύπνου όσο και η φλεγμονώδης ενεργοποίηση μπορεί να είναι τροποποιήσιμοι παράγοντες κινδύνου για τη νόσο του Αλτσχάιμερ[13].

Πρόκληση εγκεφαλικού επεισοδίου: Οι διαταραχές του  ύπνου αποτελούν παράγοντα κινδύνου πρόκλησης εγκεφαλικού επεισοδίου. Η αποφρακτική υπνική άπνοια (OSA) αυξάνει τον κίνδυνο εγκεφαλικού ανεξάρτητα, αλλά η αναφερόμενη έλλειψη θεραπευτικής αποτελεσματικότητας του CPAP για την πρόληψη του εγκεφαλικού και την καρδιαγγειακή προστασία θα πρέπει να ερμηνεύεται προσεκτικά.  Η σύντομη ή μεγάλη διάρκεια ύπνου και η αϋπνία με αντικειμενική σύντομη διάρκεια ύπνου, θα μπορούσαν να είναι παράγοντες κινδύνου για εγκεφαλικό και αύξηση της θνησιμότητας. Οι κινητικές διαταραχές που σχετίζονται με τον ύπνο, συμπεριλαμβανομένων των περιοδικών κινήσεων των σκελών κατά τη διάρκεια του ύπνου  [periodic limb movements during sleep]  και του συνδρόμου των ανήσυχων σκελών  [restless leg syndrome], είναι επίσης πιθανοί παράγοντες κινδύνου για εγκεφαλικό. Τα συνολικά ευρήματα υποδηλώνουν ότι ο συστηματικός έλεγχος και η σωστή διαχείριση των διαταραχών του ύπνου μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην τροποποίηση του κινδύνου εγκεφαλικού σε επίπεδο πληθυσμού[14].

Υψηλή αρτηριακή πίεση: Tα άτομα με υψηλή αρτηριακή πίεση μπορεί να δυσκολεύονται να κοιμηθούν. Μερικοί άνθρωποι ξυπνούν με υψηλή αρτηριακή πίεση. Αυτή η νυχτερινή «υπέρταση» είναι ιδιαίτερα ανησυχητική και υποδεικνύει υψηλότερο κίνδυνο καρδιακής προσβολής ή εγκεφαλικού. Τα αίτια μπορεί να κυμαίνονται από τη λήψη φαρμάκων έως την κατανάλωση αλκοόλ ή υψηλότερα επίπεδα χοληστερόλης [15].

Η διάρκεια του ύπνου, ιδιαίτερα ο σύντομος ύπνος, μπορεί να επηρεάσει την αρτηριακή πίεση μέσω διαταραγμένης αυτόνομης ισορροπίας, ορμονικών ανισορροπιών, αυξημένης παχυσαρκίας και μεταβολικής δυσλειτουργίας και διαταραχών του κιρκάδιου ρυθμού. Μελέτες παρατήρησης δείχνουν ότι ο σύντομος και ο μεγάλος ύπνος σχετίζονται με τον κίνδυνο υπέρτασης, τη μειωμένη νυχτερινή βύθιση (dipping)  και την αυξημένη πρωινή αρτηριακή πίεση, αλλά τα στοιχεία είναι ισχυρότερα για σύντομο ύπνο. Ο πειραματικός περιορισμός ύπνου αυξάνει την αρτηριακή πίεση, ενώ η παράταση ύπνου μπορεί να μειώσει την αρτηριακή πίεση  σε προϋπερτασικά άτομα. Οι γυναίκες και οι φυλετικές/εθνικές μειονότητες είναι πιο επιρρεπείς στις βλαβερές συνέπειες του σύντομου ύπνου στην αρτηριακή πίεση [16]

Διαβήτης: Οι διαταραχές ύπνου αυξάνουν την αντίσταση στην ινσουλίνη, αυξάνουν τη δυσανεξία στη γλυκόζη, μειώνουν τη λεπτίνη και αυξάνουν τον κίνδυνο διαβήτη τύπου 2 [17].

 Άγχος και αύξηση βάρους: Ο μειωμένος ύπνος έχει ως αποτέλεσμα την παραγωγή μεγαλύτερων επιπέδων  κορτιζόλης (στρες) (ειδικά πριν από τον ύπνο) και αυξημένα επίπεδα πείνας, όρεξης και παχυσαρκίας [18].

Κατάθλιψη: Από την αρχαιότητα είναι γνωστό ότι η μελαγχολία και οι διαταραχές του ύπνου συνυπάρχουν. Η εισαγωγή της πολυυπνογραφίας στην ψυχιατρική έρευνα επιβεβαίωσε μια διαταραχή της συνέχειας του ύπνου σε ασθενείς με κατάθλιψη, αποκαλύπτοντας όχι μόνο μια μείωση στον ύπνο των αργών κυμάτων, αλλά και μια αναστολή του ύπνου REM (ταχεία κίνηση των ματιών), που αποδεικνύεται ως μείωση του λανθάνοντος χρόνου REM, αύξηση της πυκνότητας REM, καθώς και του συνολικού χρόνου ύπνου REM[19].

Μείωση της σεξουαλικής διάθεσης και ορμής (libido): Ακόμη και η μικρής διάρκειας στέρηση ύπνου  μπορεί να προκαλέσει δευτεροπαθή υπογοναδισμό, ο οποίος βλάπτει την υγεία των ανδρών. Η οξεία στέρηση ύπνου  προκαλεί υπογοναδισμό της υπόφυσης και μείωση των επιπέδων της τεστοστερόνης, που  μειώνουν τη στυτική λειτουργία προκαλώντας συσσώρευση υπεροξειδίου στον σηραγγώδη ιστό του πέους  και αναστέλλοντας τη δραστηριότητα της συνθάσης του νιτρικού οξειδίου[20].

Η έρευνα έδειξε ότι, η σύντομη διάρκεια ύπνου και η κακή ποιότητα ύπνου οδηγούν σε κακή σεξουαλική απόκριση των γυναικών. Ο επαρκής ύπνος είναι σημαντικός για την προώθηση της υγιούς σεξουαλικής επιθυμίας και της γεννητικής ανταπόκρισης, καθώς και για την πιθανότητα συμμετοχής σε σεξουαλική δραστηριότητα από κοινού. Αυτές οι σχέσεις ήταν ανεξάρτητες από το συναίσθημα της ημέρας και την κούραση[21]

Ο διαταραγμένος ύπνος βλάπτει τη νευρογνωσιακή  απόδοση και πλέον αναγνωρίζεται ότι προκαλεί μεταβολική κακή υγεία. Υπάρχει σχέση  μεταξύ του ανεπαρκούς και διαταραγμένου ύπνου με την ανδρολογική υγεία. Μελέτες κοόρτης (μελέτες μεγάλων πληθυσμών)  υψηλής ποιότητας δείχνουν μειωμένο αριθμό σπερματοζωαρίων σε άνδρες με διαταραχές ύπνου. Καλά σχεδιασμένες παρεμβατικές μελέτες δείχνουν μείωση της τεστοστερόνης με περιορισμό του ύπνου. Μελέτες με μακροχρόνια εργαζόμενους σε βάρδιες δεν δείχνουν οποιαδήποτε επίδραση του ύπνου στις μέσες συγκεντρώσεις τεστοστερόνης. Οι άνδρες με αποφρακτική άπνοια ύπνου (OSA) και πιο σοβαρή υποξαιμία έχουν χαμηλότερα επίπεδα τεστοστερόνης, αν και είναι άγνωστο εάν αυτή η σχέση εξηγείται πλήρως από την ταυτόχρονη παχυσαρκία ή είναι αναστρέψιμη. Ωστόσο, η στυτική δυσλειτουργία, η οποία είναι κοινή στους άνδρες με αποφρακτική άπνοια ύπνου, βελτιώνεται κλινικά όταν  αυτή αντιμετωπίζεται σωστά[22]

Ποιότητα του ύπνου και κόπωση των καρκινοπαθών: Τα προβλήματα ύπνου και η κόπωση είναι κοινά συμπτώματα που αναφέρουν ασθενείς με καρκίνο. Οι καρκινοπαθείς  με καλύτερη ποιότητα ύπνου  αισθάνονται   λιγότερη κόπωση[23].

Μείωση του προσδόκιμου χρόνου ζωής ή μείωση της μακροζωίας. Η μεγάλη διάρκεια ύπνου σχετίζεται με υψηλότερο κίνδυνο θνησιμότητας από καρδιαγγειακά νοσήματα μεταξύ των ηλικιωμένων με κακή ποιότητα ύπνου[24].

Mείωση των πιθανοτήτων επιτυχίας εισαγωγικών εξετάσεων. Η χρόνια στέρηση ύπνου και η σχετική υπνηλία και οι διαταραχές της κατά τη διάρκεια της ημέρας στην εφηβεία αποτελούν σοβαρή απειλή για την ακαδημαϊκή επιτυχία, την υγεία και την ασφάλεια των ατόμων που προετοιμάζονται να δώσουν εισαγωγικές εξετάσεις. της νεολαίας του έθνους μας και ένα σημαντικό ζήτημα δημόσιας υγείας. Η κατανόηση της έκτασης και των πιθανών βραχυπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων επιπτώσεων του περιορισμού του ύπνου, καθώς και των ανθυγιεινών πρακτικών ύπνου και των περιβαλλοντικών παραγόντων που συμβάλλουν στην απώλεια ύπνου στους εφήβους, συμβάλλει στη διατήρηση της ψυχοσωματικής υγείας και την χωρίς παρενέργειες αντιμετώπιση των εισαγωγικών εξετάσεων [25].

Συσχέτιση της πρόσληψης μαγνησίου με τη διάρκεια του ύπνου και την ποιότητα του ύπνου

Το μαγνήσιο (Mg) συμμετέχει στη ρύθμιση πολλών βιοχημικών αντιδράσεων στο ανθρώπινο σώμα και σχετίζεται με μειωμένο κίνδυνο αρκετών ασθενειών. Ως ανταγωνιστής του ασβεστίου (Ca), το μαγνήσιο (Mg) έχει εμπλακεί στη ρύθμιση του ύπνου. Το μαγνήσιο (Mg) είναι το δεύτερο πιο άφθονο ορυκτό στο ανθρώπινο σώμα και χρησιμεύει ως συμπαράγοντας για πολλές ενζυμικές αντιδράσεις [26]. Το Mg μπορεί να διαδραματίσει ρόλο στον ύπνο μέσω της ρύθμισης του γλουταμινεργικού και του γ-αμινοβουτυρικού οξέος (GABA) εργικού συστήματος. Συνδέεται με τους υποδοχείς GABA και ενεργοποιεί το GABA για να μειώσει τη διεγερσιμότητα του νευρικού συστήματος [27]. Επίσης, το Mg μπορεί να αναστείλει τον υποδοχέα N – methyl- d – aspartate, προάγοντας τη μυϊκή χαλάρωση μέσω της καταστολής της συγκέντρωσης του ενδοκυτταρικού ασβεστίου (Ca) στο μυϊκό κύτταρο [27-30]. Επιπλέον, έχει αποδειχθεί σε αρουραίους ότι η έλλειψη Mg είχε ως αποτέλεσμα τη μείωση της συγκέντρωσης της μελατονίνης στο πλάσμα, μιας ορμόνης που προάγει τον ύπνο [31]. Επιπλέον, μελέτες έχουν δείξει ότι η λήψη συμπληρωμάτων Mg μπορεί να μειώσει τη συγκέντρωση της κορτιζόλης στον ορό, μιας ορμόνης του στρες, [32, 33] με αποτέλεσμα να ηρεμεί το κεντρικό νευρικό σύστημα [34] και ενδεχομένως καλύτερο ύπνο.

Έχει αποδειχθεί ότι η διατροφή των αρουραίων με δίαιτα με έλλειψη Mg προκάλεσε περισσότερη εγρήγορση [35]. Στους ανθρώπους, τα αποτελέσματα από μια μεγάλης κλίμακας συγχρονική μελέτη πρότειναν ότι η υψηλότερη πρόσληψη Mg συσχετίστηκε με κανονικές ώρες ύπνου και το χαμηλό επίπεδο κατανάλωσης συνδέθηκε τόσο με μικρότερο όσο και με μεγαλύτερο ύπνο [36]. Επιπρόσθετα, τα ευρήματα από μια κλινική δοκιμή έδειξαν ότι η συμπλήρωση στοιχειακού Mg 500 mg (ισοδύναμο με 250 mg/1.000/ημέρα, υποθέτοντας δίαιτα 2.000 kcal) για 8 εβδομάδες αύξησε σημαντικά τη διάρκεια του ύπνου και μείωσε τον λανθάνοντα ύπνο στους ηλικιωμένους [37].

Το Mg μπορεί να επηρεάσει τη διάρκεια του ύπνου μέσω της ρύθμισης του κιρκάδιου ρολογιού [38]. Το Mg είναι κρίσιμο στις νευρωνικές διεργασίες δεδομένου του σημαντικού φυσιολογικού του ρόλου [39]. Μια μελέτη που διεξήχθη σε αρουραίους πρότεινε ότι οι συγκεντρώσεις Mg στον πρόσθιο εγκέφαλο συσχετίστηκαν σε μεγάλο βαθμό με τη διάρκεια του ύπνου [39]. Επιπλέον, το Mg σχετίζεται με την παραγωγή μελατονίνης, μιας βασικής ορμόνης που εμπλέκεται στη ρύθμιση του κύκλου ύπνου-εγρήγορσης [40]. Έχει αποδειχθεί σε αρουραίους ότι η ανεπάρκεια Mg είχε ως αποτέλεσμα μείωση των συγκεντρώσεων μελατονίνης στο πλάσμα [35].

Εξαιρετικά ευεργετικός στη βελτίωση της ποιότητας και διάρκειας του ύπνου είναι ο συνδυασμός ταυρικού και κιτρικού μαγνησίου. Το Magnigkel είναι συμπλήρωμα διατροφής, του οποίου η κάθε κάψουλα περιέχει 28,5mg Ταυρικού Μαγνησίου και 143mg Κιτρικού Μαγνησίου. Η λήψη μιας κάψουλας το πρωί και μιας κάψουλας το βράδυ μπορεί να δράσει ευεργετικά στην ποιότητα του ύπνου.

Τα συμπληρώματα μελατονίνης και Magnigkel μπορούν να χρησιμοποιηθούν ταυτοχρόνως  για τη βελτίωση του ύπνου, αλλά λειτουργούν με διαφορετικούς τρόπους στο σώμα. Η μελατονίνη είναι μια ορμόνη ύπνου που παράγει η επίφυση στον εγκέφαλο όταν πλησιάζει η ώρα του ύπνου. Οι ειδικοί σημειώνουν ότι η συμπληρωματική χορήγηση  μελατονίνης μπορεί να βοηθήσει τους ανθρώπους να αποκοιμηθούν, αλλά μπορεί να είναι λιγότερο αποτελεσματική στο να παραμένουν κοιμισμένοι όλη τη νύχτα.

Το Μagnigkel  μπορεί να βοηθήσει στην καταστολή της αναστάτωσης που συνοδεύει το στρες και συμβάλλει στην αποκατάσταση ενός ομαλού ύπνου και στην παράταση της διάρκειας του ύπνου.  Η χορήγηση μελατονίνης (5mg), ταυρικού και κιτρικού μαγνησίου (Magnigkel 2 κάψουλες) και πικολινικού ψευδαργύρου (Ζincobell 10mg)  φαίνεται να βελτιώνει την ποιότητα του ύπνου και την ποιότητα ζωής σε ηλικιωμένα άτομα  με χρόνια αϋπνια.

Βιβλιογραφική Τεκμηρίωση
1.Claustrat B, Leston J. Melatonin: Physiological effects in humans. Neurochirurgie. 2015 Apr-Jun;61(2-3):77-84.
2.Voigt RM, Forsyth CB, Green SJ, Engen PA, Keshavarzian A. Circadian Rhythm and the Gut Microbiome. Int Rev Neurobiol. 2016;131:193-205.
3.Matenchuk BA, Mandhane PJ, Kozyrskyj AL.Sleep, circadian rhythm, and gut microbiota. Sleep Med Rev. 2020 Oct;53:101340.
4.Reutrakul S, Van Cauter E. Sleep influences on obesity, insulin resistance, and risk of type 2 diabetes. Metabolism. 2018 Jul;84:56-66.
5.Maheshwari G, Shaukat F. Impact of Poor Sleep Quality on the Academic Performance of Medical Students. Cureus. 2019 Apr 1;11(4):e4357.
6.Sedov ID, Cameron EE, Madigan S, Tomfohr-Madsen LM.Sleep quality during pregnancy: A meta-analysis. Sleep Med Rev. 2018 Apr;38:168-176.
7.Ahrberg K, Dresler M, Niedermaier S, Steiger A, Genzel L. The interaction between sleep quality and academic performance. J Psychiatr Res. 2012 Dec;46(12):1618-22.
8.Touitou Y, Reinberg A, Touitou D. Association between light at night, melatonin secretion, sleep deprivation, and the internal clock: Health impacts and mechanisms of circadian disruption. Life Sci. 2017 Mar 15;173:94-106.
9.Pace-Schott EF, Germain A, Milad MR. Effects of sleep on memory for conditioned fear and fear extinction. Psychol Bull. 2015 Jul;141(4):835-57.
10.Horne J, Reyner L. Vehicle accidents related to sleep: a review. Occup Environ Med. 1999 May;56(5):289-94.
11.Song C, Zhang R, Wang C, Fu R, Song W, Dou K, Wang S. Sleep quality and risk of cancer: findings from the English longitudinal study of aging. Sleep. 2021 Mar 12;44(3):zsaa192.
12.Wennberg AMV, Wu MN, Rosenberg PB, Spira AP. Sleep Disturbance, Cognitive Decline, and Dementia: A Review. Semin Neurol. 2017 Aug;37(4):395-406.
13.Irwin MR, Vitiello MV. Implications of sleep disturbance and inflammation for Alzheimer’s disease dementia. Lancet Neurol. 2019 Mar;18(3):296-306.
14. Koton S, Schneider AL, Rosamond WD, Shahar E, Sang Y, Gottesman RF, et al. Stroke incidence and mortality trends in US communities, 1987 to 2011. JAMA. 2014;312:259–268. [PubMed] [Google Scholar]
15.Hong KS, Bang OY, Kang DW, Yu KH, Bae HJ, Lee JS, et al. Stroke statistics in Korea: part I. Epidemiology and risk factors: a report from the Korean Stroke Society and Clinical Research Center for Stroke. J Stroke. 2013;15:2–20. [PMC free article] [PubMed] [Google Scholar]
16.Bowman MA, Buysse DJ, Foust JE, Oyefusi V, Hall MH. Disturbed Sleep as a Mechanism of Race Differences in Nocturnal Blood Pressure Non-Dipping. Curr Hypertens Rep. 2019 May 22;21(7):51.
17.Feigin VL, Roth GA, Naghavi M, Parmar P, Krishnamurthi R, Chugh S, et al. Global burden of stroke and risk factors in 188 countries, during 1990-2013: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2013. Lancet Neurol. 2016;15:913–924. [PubMed] [Google Scholar]
18.O’Donnell MJ, Xavier D, Liu L, Zhang H, Chin SL, Rao-Melacini P, et al. Risk factors for ischaemic and intracerebral haemorrhagic stroke in 22 countries (the INTERSTROKE study): a case-control study. Lancet. 2010;376:112–123. [PubMed] [Google Scholar]
19. Riemann D, Krone LB, Wulff K, Nissen C. Sleep, insomnia, and depression. Neuropsychopharmacology. 2020 Jan;45(1):74-89.
20.Lee DS, Choi JB, Sohn DW. Impact of Sleep Deprivation on the Hypothalamic-Pituitary-Gonadal Axis and Erectile Tissue. J Sex Med. 2019 Jan;16(1):5-16.
21.Kalmbach DA, Arnedt JT, Pillai V, Ciesla JA. The impact of sleep on female sexual response and behavior: a pilot study. J Sex Med. 2015 May;12(5):1221-32.
22. O’Byrne NA, Yuen F, Niaz W, Liu PY. Sleep and the Testis. Curr Opin Endocr Metab Res. 2021 Jun;18:83-93.
23. Momayyezi M, Fallahzadeh H, Farzaneh F, Momayyezi M. Sleep Quality and Cancer-Related Fatigue in Patients with Cancer. J Caring Sci. 2021 Aug 23;10(3):145-152.
24.Gangwisch JE, Heymsfield SB, Boden-Albala B, Buijs RM, Kreier F, Opler MG, Pickering TG, Rundle AG, Zammit GK, Malaspina D. Sleep duration associated with mortality in elderly, but not middle-aged, adults in a large US sample. Sleep. 2008 Aug;31(8):1087-96.PMID: 18714780
25.Owens J; Adolescent Sleep Working Group; Committee on Adolescence.Insufficient sleep in adolescents and young adults: an update on causes and consequences. Pediatrics. 2014 Sep;134(3):e921-32.
26. Ryan MF. The role of magnesium in clinical biochemistry: an overview. Ann Clin Biochem. 1991;28 (Pt 1):19–26. [PubMed] [Google Scholar]
27. Watanabe M, et al.. GABA and GABA receptors in the central nervous system and other organs. Int Rev Cytol. 2002;213:1–47. [PubMed] [Google Scholar]
28. Jenkinson DH. The nature of the antagonism between calcium and magnesium ions at the neuromuscular junction. J Physiol. 1957;138(3):434–444. [PMC free article] [PubMed] [Google Scholar]
29. Swaminathan R. Magnesium metabolism and its disorders. Clin Biochem Rev. 2003;24(2):47–66. [PMC free article] [PubMed] [Google Scholar]
30. Li-Smerin Y, et al.. Effects of intracellular Mg2+ on channel gating and steady-state responses of the NMDA receptor in cultured rat neurons. J Physiol. 1996;491 (Pt 1):137–150. [PMC free article] [PubMed] [Google Scholar]
31. Billyard AJ, et al.. Dietary magnesium deficiency decreases plasma melatonin in rats. Magnes Res. 2006;19(3):157–161. [PubMed] [Google Scholar]
32. Held K, et al.. Oral Mg(2+) supplementation reverses age-related neuroendocrine and sleep EEG changes in humans. Pharmacopsychiatry. 2002;35(4):135–143. [PubMed] [Google Scholar]
33. Abbasi B, et al.. The effect of magnesium supplementation on primary insomnia in elderly: a double-blind placebo-controlled clinical trial. J Res Med Sci. 2012;17(12):1161–1169. [PMC free article] [PubMed] [Google Scholar]
34. Wienecke E, et al.. Long-term HRV analysis shows stress reduction by magnesium intake. MMW Fortschr Med. 2016;158(Suppl 6):12–16. 10.1007/s15006-016-9054-7. [PubMed] [CrossRef] [Google Scholar]
35. Billyard AJ, et al.. Η διαιτητική ανεπάρκεια μαγνησίου μειώνει τη μελατονίνη του πλάσματος σε αρουραίους . Magnes Res. 2006; 19 ( 3 ):157–161. [ PubMed ] [ Google Scholar ]
36. Grandner MA, et al.. Διαιτητικά θρεπτικά συστατικά που σχετίζονται με σύντομη και μεγάλη διάρκεια ύπνου. Στοιχεία από εθνικά αντιπροσωπευτικό δείγμα . Ορεξη. 2013; 64 :71–80. [ δωρεάν άρθρο PMC ] [ PubMed ] [ Google Scholar ]
37. Abbasi B, et al.. Η επίδραση της συμπλήρωσης μαγνησίου στην πρωτοπαθή αϋπνία σε ηλικιωμένους: μια διπλά τυφλή ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο κλινική δοκιμή . J Res Med Sci. 2012; 17 ( 12 ):1161–1169. [ δωρεάν άρθρο PMC ] [ PubMed ] [ Google Scholar ]
38. Feeney KA, et al.. Οι καθημερινές ροές μαγνησίου ρυθμίζουν την κυτταρική χρονομέτρηση και την ενεργειακή ισορροπία . Φύση. 2016; 532 ( 7599 ):375–379. [ δωρεάν άρθρο PMC ] [ PubMed ] [ Google Scholar ]
39. Chollet D, et al.. Μαγνήσιο αίματος και εγκεφάλου σε ενδογαμικά ποντίκια και η συσχέτισή τους με την ποιότητα του ύπνου . Am J Physiol Regul Integr Comp Physiol. 2000; 279 ( 6 ): R2173–R2178. [ PubMed ] [ Google Scholar ]
40. Durlach J, et al.. Βιορυθμοί και πιθανή κεντρική ρύθμιση της κατάστασης του μαγνησίου,

Δρ Δημήτριος Ν. Γκέλης

Δρ.Δημήτριος Ν. Γκέλης
Iατρός, Ωτορινολαρυγγολόγος, Οδοντίατρος

Διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, Ιατρικός Συγγραφέας, Ιατρικός Ερευνητής 

ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ: Ιατρική Έρευνα, Συμπληρωματική Ιατρική

Διεύθυνση: ΦΛΑΜΠΟΥΡΟ ΛΟΥΤΡΑΚΙΟΥ ΚΟΡΙΝΘΙΑΣ
Τηλ: 6944280764, Email: pharmage@otenet.gr
www.gelis.gr, www.pharmagel.gr , www.orlpedia.gr , www.allergopedia.gr, d3gkelin.gr, www.vitaminb12.gr, www.zinc.gr, www.curcumin.gr

Αικατερίνη Γκέλη
Αικατερίνη Γκέλη
Ιατρός, Ακτινοδιαγνώστρια
 Άσσος, Κορίνθου.
Εχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον στη διαγνωστική με υπερήχους, κλασσική ακτινολογία παίδων και ενηλίκων, γναθοπροσωπική ακτινολογία, περιβαλλοντική ιατρική, ιατρική διατροφολογία, συμπληρωματική ιατρική.


Σημείωση: Το παρόν επιστημονικό άρθρο γράφτηκε για λόγους ενημέρωσης των ιατρών και των λοιπών επιστημόνων υγείας και δεν αποτελεί  μέσο διάγνωσης ή αντιμετώπισης ή πρόληψης ασθενειών, ούτε αποτελεί ιατρική συμβουλή για ασθενείς, από τον συγγραφέα ή τους συγγραφείς του άρθρου.

Την ευθύνη της διάγνωσης, θεραπείας και πρόληψης των ασθενειών τις έχει μόνον ο θεράπων ιατρός του κάθε ασθενούς, αφού πρώτα κάνει προσεκτικά ακριβή διάγνωση.
Γιαυτό συνιστάται η αποφυγή της αυθαίρετης εφαρμογής ιατρικών πληροφοριών από μη ιατρούς. Τα συμπληρώματα διατροφής δεν είναι φάρμακα, αλλά μπορεί να χορηγούνται συμπληρωματικά, χωρίς να παραιτούνται οι ασθενείς από  τις αποδεκτές υπό της ιατρικής επιστήμης θεραπείες ή θεραπευτικές τεχνικές και μεθόδους, που γίνονται, όταν χρειάζονται, υπό ιατρική καθοδήγηση,  παρακολούθηση και ευθύνη. Οι παρατιθέμενες διαφημίσεις εξυπηρετούν της δαπάνες συντήρησης της παρούσας ιστοσελίδας 


Το παρόν άρθρο προστατεύεται από το Νόμο 2121/1993 και 4481/2017 για την πνευματική ιδιοκτησία. Η ολική ή μερική αντιγραφή του παρόντος επιστημονικού άρθρου χωρίς τη γραπτή έγκριση του Δρ Δημητρίου Ν. Γκέλη θεωρείται κλοπή πνευματικής ιδιοκτησίας και διώκεται βάσει της νομοθεσίας.